👶   සෞඛ්‍ය මෙවලම් · ළමා වර්ධනය

ළමා වර්ධන ඇගයීමේ මෙවලම

දරුවාගේ වයස සහ ස්ත්‍රී පුරුෂ භාවය අනුව බර සහ උස වර්ධනය තේරුම් ගන්න. WHO Child Growth Standards මත පදනම්. උපතේ සිට අවුරුදු 5 දක්වා. නිදහස් සහ වෛද්‍ය සමාලෝචිත.

👶 මෙම මෙවලම කරන්නේ කුමක්ද?
මෙම මෙවලම දරුවාගේ වයස, ස්ත්‍රී පුරුෂ භාවය, බර සහ දිග/උස භාවිතයෙන් WHO Child Growth Standards අනුව වර්ධනය ඇගයීම සිදු කරයි. උපතේ සිට අවුරුදු 5 දක්වා.

වර්ධන දර්ශක 4ක් ගණනය කෙරේ:
  • වයසට සාපේක්ෂ බර — වයසට සාපේක්ෂව බර සුදුසුද?
  • වයසට සාපේක්ෂ දිග/උස — වයසට සාපේක්ෂව උස සුදුසුද?
  • BMI-for-age — වයස් ප්‍රමිතිය සාපේක්ෂව BMI
  • දිගට/උසට සාපේක්ෂ බර — උසට සාපේක්ෂව බර සුදුසුද?

ප්‍රතිඵල z-score (SD bands) ලෙස දර්ශනය වේ: අපේක්ෂිත, අඩු, ඉතා අඩු, ඉහළ, ඉතා ඉහළ. මෙය අධ්‍යාපනික මෙවලමකි — රෝගයක් තහවුරු කිරීමක් නොවේ.
1
2
3
4
කලින් උපත
දරු විස්තර
මිනුම්
ප්‍රතිඵල
පියවර 1 — කලින් උපත් පරීක්ෂාව
වර්ධනය අර්ථ දැක්වීම සඳහා corrected age භාවිතා කළ යුතුද යන්න නිර්ණය කිරීමට මෙය අවශ්‍ය වේ.
පියවර 2 — දරු විස්තර
දරුවාගේ උපන් දිනය, මිනූ දිනය සහ ස්ත්‍රී පුරුෂ භාවය ඇතුළත් කරන්න.
බර සහ උස/දිග මිනූ දිනය. ස්වයංක්‍රීයව අද දිනය ලෙස සකසා ඇත.
පියවර 3 — මිනුම්
clinic, hospital හෝ CHDR record එකෙන් ලැබූ නවතම මිනුම් ඇතුළත් කරන්න.
මිනීමේ ක්‍රමය
Clinic, hospital හෝ CHDR එකේ අවසන් වරට මැන ඇති බර භාවිතා කරන්න. බර kg වලින් ඇතුළත් කරන්න. උදාහරණය: 8.4 kg නම් 8.4 ලෙස ඇතුළත් කරන්න.
ප්‍රායෝගික පරාසය: 1 – 40 kg
අගය සෙන්ටිමීටර් වලින් ඇතුළත් කරන්න.
ප්‍රායෝගික පරාසය: 30 – 130 cm
පියවර 4 — වර්ධන ඇගයීම ප්‍රතිඵලය
Dr. Seneth Gajasinghe
වෛද්‍ය සමාලෝචනය
MBBS (Col) · MD (Col) · SLMC No. 27329
මෙම මෙවලම WHO Child Growth Standards භාවිතයෙන් z-score ගණනය කිරීම සිදු කරයි. මෙය මන්දපෝෂණය, අධිබර හෝ වෙනත් රෝගයක් තහවුරු කිරීමක් නොවේ. සෑම විටම ඔබේ දරුවාගේ වර්ධනය ගැන සෞඛ්‍ය සේවකයා සමඟ සාකච්ඡා කරන්න.
Sineth Hospitals →
ළමා සෞඛ්‍ය — Sineth Hospitals
Sineth Hospitals — රත්තනපිටිය, බොරලැස්ගමුව
සුදුසුකම් ලත් වෛද්‍යවරුන් විසින් ළමා සෞඛ්‍ය උපදේශනය, වර්ධන අධීක්ෂණය සහ පෝෂණ ඇගයීම. ඔබේ දරුවාගේ වර්ධනය ගැන සැකයක් ඇත්නම් අදම appointment book කරන්න.
Sineth Hospitals →

ළමාගේ වර්ධනය තේරුම් ගැනීම

වර්ධන ඇගයීම ඔබේ දරුවාගේ මිනුම් ජාත්‍යන්තර ප්‍රමිති සමඟ සංසන්දනය කරයි. ප්‍රතිඵල අදහස් දැක්වෙන ආකාරය මෙහි දැක්වේ.

WHO Child Growth Standards යනු කුමක්ද?

WHO Child Growth Standards යනු හොඳ පෝෂණය, රෝග රහිතව, සෞඛ්‍ය සම්පන්න පරිසරයක් ඇති දරුවෙකු වෙළෙළා යා යුතු ආකාරය විස්තර කරන ජාත්‍යන්තර ප්‍රමිති ය. WHO Multicentre Growth Reference Study (2006) මගින් රටවල් 6 ක දරුවන් 8,500 කට ආසන්න ප්‍රමාණයක් අධ්‍යයනය කර නිර්මාණය කෙරිණි. ශ්‍රී ලංකාවේ CHDR (Child Health Development Record) සහ Infant Welfare Clinics හිදී මෙම ප්‍රමිති භාවිතා කෙරේ.

z-score යනු කුමක්ද?

z-score (SD score) කියන්නේ ඔබේ දරුවාගේ මිනීම එකම වයස සහ ස්ත්‍රී පුරුෂ භාවය ඇති දරුවන්ගේ median (මධ්‍යන්‍ය) සිට standard deviations කෙතරම් දුරද යන්නයි. z-score 0 නම් හරියටම median. -1 නම් median ට standard deviation 1 ක් පහළ.

Z-scoreප්‍රතිඵල bandවර්ණ
-3 SD ට අඩුඉතා අඩුරතු
-3 SD සිට -2 SD ටඅඩු පරාසයතැඹිලි
-2 SD සිට +2 SDඅපේක්ෂිත පරාසයකොළ
+2 SD සිට +3 SDඉහළ පරාසයතැඹිලි
+3 SD ට වැඩිඉතා ඉහළරතු

දර්ශක 4 ගේ අදහස කුමක්ද?

වයසට සාපේක්ෂ බර: දරුවාගේ බර වයසට ගැලපේද යන්න. අඩු අගයන් underweight (අඩු බර) යෝජනා කළ හැකිය. ඉහළ අගයන් පමණින් obesity (අධිබර) නිර්ණය නොකෙරේ — weight-for-height සහ BMI-for-age ද සලකා බලන්න.

වයසට සාපේක්ෂ දිග/උස: දරුවාගේ උස වයසට ගැලපේද යන්න. කාලයත් සමඟ අඩු අගයන් stunting — දිගුකාලීන වර්ධන සීමාවක් — යෝජනා කළ හැකිය.

BMI-for-age: වයස් ප්‍රමිතිය සාපේක්ෂව body mass index. ඉහළ BMI-for-age අධිබර හෝ obesity අවදානම යෝජනා කළ හැකිය. BMI ළදරු අවදියෙන් පසු ස්වභාවිකව අඩු වී 4-6 වයසේදී නැවත ඉහළ යයි.

දිගට/උසට සාපේක්ෂ බර: දරුවාගේ බර උසට ගැලපේද යන්න. අඩු අගයන් wasting (කෙට්ටු) — බොහෝ විට මෑතකාලීන acute undernutrition ලකුණකි — යෝජනා කළ හැකිය. ඉහළ අගයන් අධිබර යෝජනා කළ හැකිය.

corrected age යනු කුමක්ද?

කලින් උපන් ළදරු ළදරු term දරුවන්ට වඩා වෙනස් ලෙස වර්ධනය වීම අපේක්ෂිතය. Corrected age මෙය ගණනය කරයි: chronological age සිට කලින් ඉපදී සිටි සති ගණන අඩු කරයි. උදාහරණය: සති 8 කලින් ඉපදී ලෙස 6 මාස දරුවෙකුගේ corrected age මාස 4 ක් පමණ. WHO ශ්‍රී ලංකාව, විශේෂයෙන් ජීවිතයේ පළමු අවුරුදු 2 තුළ, කලින් උපන් දරුවන් සඳහා corrected age භාවිතා කිරීම නිර්දේශ කරයි.

මෙම මෙවලමේ සීමාවන්

මෙම මෙවලම එකම මිනීමකින් ඇගයීම සිදු කරයි — එය snapshot එකක් මිස trend එකක් නොවේ. එකම අඩු හෝ ඉහළ මිනීමකින් රෝගයක් නිර්ණය නොකෙරේ. දිගුකාලීන රෝග, genetic conditions හෝ දිගුකාලීන ආහාර ගැටලු ඇති දරුවන්ට විශේෂ වර්ධන ඇගයීමක් අවශ්‍ය වේ. WHO LMS Method (2006) සහ linear interpolation භාවිතා කෙරේ.

ආශ්‍රිත මෙවලම්

නිතර අසන ප්‍රශ්න

ළමා වර්ධන ඇගයීම ගැන Sineth Hospitals මගින් පිළිතුරු දෙන සාමාන්‍ය ප්‍රශ්න.

WHO Child Growth Standards යනු හොඳ පෝෂණය, රෝග රහිත, සෞඛ්‍ය සම්පන්න පරිසරයක් ඇති දරුවෙකු වෙළෙළා යා යුතු ආකාරය විස්තර කරන ජාත්‍යන්තර ප්‍රමිති ය. ශ්‍රී ලංකාවේ CHDR සහ Infant Welfare Clinics හිදී මෙම ප්‍රමිති භාවිතා කෙරේ. z-scores භාවිතයෙන් දරුවාගේ මිනීම reference population සමඟ සංසන්දනය කෙරේ.
z-score (SD score) කියන්නේ ඔබේ දරුවාගේ මිනීම එකම වයස සහ ස්ත්‍රී පුරුෂ භාවය ඇති දරුවන්ගේ median සිට standard deviations කෙතරම් දුරද යන්නයි. -2 සිට +2 දක්වා z-score අපේක්ෂිත පරාසය. -2 ට අඩු නම් අඩු, -3 ට අඩු නම් ඉතා අඩු. +2 ට වැඩි නම් ඉහළ, +3 ට වැඩි නම් ඉතා ඉහළ.
අඩු ප්‍රතිඵලය රෝගයක් තහවුරු කිරීමක් නොවේ. නමුත් දරුවා හොඳින් ආහාර නොගන්නා, බර අඩු වෙමින් ඇති, හෝ නැවත නැවත ආසාදන ඇත්නම් ඊළඟ clinic visit හෝ CHDR review ගිය විට සෞඛ්‍ය සේවකයා සමඟ සාකච්ඡා කරන්න. ඉතා අඩු ප්‍රතිඵලයක් ඇත්නම් ඉල්ලීම් කිරීමේ ප්‍රමාදයකින් තොරව review ගන්න.
ළදරු අවදිය පුරාවට නිතිපතා වර්ධන අධීක්ෂණය ඉතා වැදගත්. ශ්‍රී ලංකාවේ CHDR (Child Health Development Record) හි වර්ධනය සටහන් කෙරේ. Infant Welfare Clinic සෑම visit එකේදීම සහ නිර්දේශිත intervals හිදී දරුවා කිරා ඇද මිනීම කළ යුතුය. එකම මිනීමකට වඩා කාලානුරූප trend ඉතා වැදගත්.
නැහැ. එකම මිනීමක් snapshot එකක් ය. කාලයත් සමඟ trend බැලීම ඉතා වැදගත්. එකම අඩු මිනීමක් කලින් සිටම ඒ ලෙස ඇත්නම් ළදරු රටාව නොවිය හැකිය. clinic visits හිදී නිතිපතා කරනු ලබන නිරික්ෂණ ඉතාමත් කාර්යක්ෂම picture එකක් ලබා දෙයි.
⚠️
වෛද්‍ය වගකීම් සීමාව
මෙම මෙවලම අධ්‍යාපනික වර්ධන ඇගයීමක් පමණක් ලබා දෙයි. Z-scores WHO Child Growth Standards (WHO, 2006) LMS method භාවිතයෙන් ගණනය කෙරේ. මෙම මෙවලම මන්දපෝෂණය, අධිබර, stunting, wasting හෝ වෙනත් රෝගයක් තහවුරු නොකරයි. ඇතුළත් කරන ලද මිනුම් නිවැරදි නොවේ නම් ප්‍රතිඵල නිවැරදි නොවේ. සෑම විටම ඔබේ දරුවාගේ වර්ධනය ගැන වෛද්‍යවරයා හෝ සෞඛ්‍ය සේවකයා සමඟ සාකච්ඡා කරන්න.