🩺   සෞඛ්‍ය මෙවලම් · දියවැඩියා අවදානම

දෙවන වර්ගයේ දියවැඩියා අවදානම් ගණකය

ජීවන රටාව සහ metabolic අවදානම් සාධක භාවිතයෙන් අනාගත දියවැඩියා අවදානම අනුමාන කරන්න. නොමිලේ, වෛද්‍ය-සමාලෝචිත.

🩺 මෙම මෙවලම කරන්නේ කුමක්ද?
මෙම මෙවලම අනාගතයේ දෙවන වර්ගයේ දියවැඩියාව ඇති වීමේ අවදානම FINDRISC ශ්‍රේණිගත කිරීම් ක්‍රමයට සමාන ආකාරයකින් ඇස්තමේන්තු කරයි.

මෙම මෙවලම දියවැඩියාව තහවුරු කරන පරීක්ෂාවක් නොවේ. මෙය අධ්‍යාපනික සහ අවබෝධය සඳහා පමණි.

ඔබට අවශ්‍ය වේ:
  • ඔබේ වයස සහ ලිංගය
  • ඔබ රුධිර පීඩන ඖෂධ ගන්නවාද යන්න
  • ඔබේ ශාරීරික ක්‍රියාකාරකම් මට්ටම සහ ආහාර රටාව
  • ඔබට ගතකාලයේ රුධිර සීනි ඉහළ ගිය ඉතිහාසයක් ඇතිද
  • පවුලේ දියවැඩියා ඉතිහාසය
  • ඔබේ උස, බර සහ බඩ වට ප්‍රමාණය
1
2
3
4
5
සුදුසුතාවමූලිකජීවන රටාවමිනුම්ප්‍රතිඵලය
මෙම ගණකය ඔබට සුදුසුද?
ඉදිරියට යාමට පෙර මෙම ප්‍රශ්නවලට පිළිතුරු දෙන්න.
⛔ මෙම ගණකය ඔබට සුදුසු නොවේ
මෙම ගණකය අනාගතයේ දෙවන වර්ගයේ දියවැඩියාව ඇති වීමේ අවදානම අනුමාන කිරීමට භාවිතා වේ.

ඔබට දැනටමත් දියවැඩියාව තිබේ නම් මෙම ගණකය ඔබට සුදුසු නොවේ.

ඔබට ප්‍රයෝජනවත් විය හැක්කේ:
  • HbA1c වාර්තා කියවනය — ඔබේ දියවැඩියා පාලනය පරීක්ෂා කරන්න
  • FBS වාර්තා කියවනය — ඔබේ රුධිර සීනි අර්ථ නිරූපණය කරන්න
  • ඔබේ වෛද්‍යවරයා සමඟ දියවැඩියා කළමනාකරණය ගැන කතා කිරීම
සටහන
ඔබට දියවැඩියාව ඇතිද යන්න විශ්වාස නොවේ නම්, ප්‍රතිඵලය මත රඳා පෙර ඔබේ වෛද්‍යවරයාගෙන් තහවුරු කරගන්න.
⛔ ගර්භනී කාලයට සුදුසු නොවේ
මෙම ගණකය pregnancy-related diabetes risk assessment සඳහා නිර්මාණය කර නොමැත.

Gestational diabetes screening සඳහා ඔබේ වෛද්‍යවරයාගෙන් හෝ midwife ගෙන් උපදෙස් ලබා ගන්න.
⚠️ වැදගත් — දැනට ඇති රෝග ලක්ෂණ
මෙම මෙවලම දිගුකාලීන අනාගත දියවැඩියා අවදානම අනුමාන කරයි. ඔබට දැනට:
  • අධික පිපාසය
  • නිතර මුත්‍රා කිරීම
  • පැහැදිලි හේතුවක් නොමැති බර අඩුවීම
  • වමනය හෝ දැඩි දුර්වලතාව
  • ඉතා ඉහළ රුධිර සීනි

වැනි ලක්ෂණ තිබේ නම් මෙම ගණකය මත පමණක් රඳා නොසිට වෛද්‍ය උපදෙස් ලබා ගන්න.
මූලික තොරතුරු
ඔබේ වයස සහ ලිංගය ඇතුළත් කරන්න. මෙය අවදානම් ගණනය කිරීමේදී භාවිතා වේ.
සම්පූර්ණ අවුරුදු වලින් වයස ඇතුළත් කරන්න.
කරුණාකර වලංගු වයසක් ඇතුළත් කරන්න (18–120 අතර).
වයස සටහන
වයස අවුරුදු 79ට වැඩි පුද්ගලයන් සඳහා මෙම ගණකය අඩු විශ්වාසවන්ත විය හැකිය. වෛද්‍ය අර්ථ නිරූපණය නිර්දේශ කෙරේ.
බඩ වට ප්‍රමාණ සීමා නිවැරදිව ගණනය කිරීමට භාවිතා වේ.
ජීවන රටාව සහ අවදානම් සාධක
හැකි තරම් නිවැරදිව පිළිතුරු දෙන්න. සියලු පිළිතුරු පෞද්ගලිකය — කිසිවක් ගබඩා නොවේ.
උදාහරණ: ඇවිදීම, exercise, ශාරීරික වැඩ, cycling.
Hypertension හෝ high blood pressure සඳහා ලබා දෙන ඖෂධ මෙයට අයත් වේ.
සටහන
ඔබ "විශ්වාස නැහැ" යන්න තෝරා ඇත. ඔබ රුධිර පීඩන ඖෂධ භාවිතා කරන්නේ නම් සැබෑ දියවැඩියා අවදානම වෙනස් විය හැකිය.
fasting blood sugar ඉහළ, HbA1c ඉහළ, prediabetes හෝ gestational diabetes ඇතුළත් වේ.
සටහන
වැදගත් අවදානම් සාධක කිහිපයකට "විශ්වාස නැහැ" ලෙස තෝරා ඇත. නිවැරදි පිළිතුර "ඔව්" නම්, ඔබගේ සැබෑ දියවැඩියා අවදානම මෙම අනුමානයට වඩා වැඩි විය හැකිය.
රුධිර නෑකම් පමණක් සලකන්න — විවාහ නෑකම් නොවේ.
ශරීර මිනුම්
ඔබේ උස, බර සහ බඩ වට ප්‍රමාණය ඇතුළත් කරන්න. BMI ස්වයංක්‍රීයව ගණනය වේ.
කරුණාකර වලංගු උසක් ඇතුළත් කරන්න (50–250 cm).
කරුණාකර වලංගු බරක් ඇතුළත් කරන්න (10–400 kg).
මැනීමේ ක්‍රමය: සෘජුව සිටගෙන, බඩ බොත්තම (navel) මට්ටමේදී tape එක ශරීරය වටා තබන්න. Tape එක horizontal ව තබා, තද නොකරන්න. සාමාන්‍ය හුස්ම ගැනීමකදී කියවීම ගන්න.
කරුණාකර වලංගු බඩ වට ප්‍රමාණයක් ඇතුළත් කරන්න (30–250 cm).
ඔබේ දියවැඩියා අවදානම් ප්‍රතිඵලය
🌏 දකුණු ආසියානු පුද්ගලයන් සඳහා සටහන
දකුණු ආසියානු පුද්ගලයන්ට (ශ්‍රී ලාංකිකයන් ඇතුළු) බටහිර ජනගහනයකට වඩා අඩු BMI සහ බඩ වට ප්‍රමාණ වලදී දියවැඩියාව ඇති විය හැකිය. සම්මත සීමාවන් දකුණු ආසියානුවන්ගේ අවදානම අවතක්සේරු කළ හැකිය.
ඔබේ දියවැඩියා අවදානම් Score
—
26 න්
—
⚠️ වෛද්‍ය නිරාකරණ ප්‍රකාශය
මෙම මෙවලම අධ්‍යාපනික තොරතුරු සඳහා පමණි. මෙය දියවැඩියාව තහවුරු කිරීමක් නොවේ. නිවැරදි රෝග විනිශ්චය සඳහා රුධිර පරීක්ෂාව අවශ්‍ය වේ.
Dr. Seneth Gajasinghe
Medically Reviewed By
Dr. Seneth Gajasinghe
MBBS (Col) · MD (Col) · SLMC No. 27329
මෙම මෙවලම අධ්‍යාපනික අරමුණු සඳහා අනාගත දියවැඩියා අවදානම ඇස්තමේන්තු කරයි. දියවැඩියාව තහවුරු කිරීමට රුධිර පරීක්ෂාවක් අවශ්‍ය වේ.
සිනෙත් රෝහල බලන්න →
ඔබේ දියවැඩියා අවදානම ගැන සැලකිලිමත්ද?
සිනෙත් රෝහල — රත්නපිටිය, බොරලැස්ගමුව
FBS, HbA1c සහ metabolic panel ඇතුළු සම්පූර්ණ දියවැඩියා අවදානම් තක්සේරුවක් ලබා ගන්න. නිවාරණය, ජීවන රටාව සහ අවශ්‍ය නම් ප්‍රතිකාර ගැන අපේ වෛද්‍යවරු ඔබට මඟ පෙන්වනු ඇත.
සිනෙත් රෝහල බලන්න →

ඔබේ දෙවන වර්ගයේ දියවැඩියා අවදානම් ස්කෝරය තේරුම් ගැනීම

මෙම ගණකය FINDRISC ශ්‍රේණිගත කිරීම් ක්‍රමය (Finnish Diabetes Risk Score) ඇසුරෙන් ක්‍රියා කරයි — ජාත්‍යන්තරව දියවැඩියා අවදානම හඳුනා ගැනීමට භාවිතා කෙරෙන ප්‍රමාණිත ක්‍රමයකි.

ස්කෝරය ගණනය කරන ආකාරය

සෑම අවදානම් සාධකයකටම ලකුණු ලැබේ. මුළු ලකුණු ගණනෙන් අනාගත අවදානම් ශ්‍රේණිය ඇස්තමේන්තු වේ:

ස්කෝරයඅවදානම් මට්ටම
7ට අඩුඅඩු අවදානම
7 – 11සුළු වශයෙන් වැඩි අවදානම
12 – 14මධ්‍යම අවදානම
15 – 20ඉහළ අවදානම
20ට වැඩිඉතා ඉහළ අවදානම

ස්කෝර කෙරෙන අවදානම් සාධක

අවදානම් සාධකයලකුණු
වයස 45–54 අතර+2
වයස 55–64 අතර+3
වයස 65 හෝ ඊට වැඩි+4
BMI 25–30 (අධික බර)+1
BMI 30ට වැඩි (තරබාරු)+3
බඩ ≥ 94 cm (පුරුෂ) හෝ ≥ 80 cm (ස්ත්‍රී)+3
බඩ > 102 cm (පුරුෂ) හෝ > 88 cm (ස්ත්‍රී)+4
නිතිපතා ශාරීරික ක්‍රියාකාරකම් නොකිරීම+2
දිනපතා vegetables/fruits/high-fiber foods නොගැනීම+1
රුධිර පීඩන ඖෂධ ගැනීම+2
ගතකාලයේ රුධිර සීනි ඉහළ ගිය ඉතිහාසය+5
Grandparent / uncle / aunt / cousin ට දියවැඩියාව+3
මව්පියන් / සහෝදරයන් / දරුවන් ට දියවැඩියාව+5

දකුණු ආසියානු පුද්ගලයන් සඳහා සටහනක්

ශ්‍රී ලාංකිකයන් ඇතුළු දකුණු ආසියාතිකයන් බටහිර ජනගහනයකට වඩා අඩු BMI සහ බඩ වට ප්‍රමාණ වලදී දෙවන වර්ගයේ දියවැඩියාව ඇති කරගන්නා ප්‍රවණතාවක් ඇත. මෙයට හේතුව ශරීරයේ සම්පූර්ණ බරට සාපේක්ෂව බඩ ප්‍රදේශයේ මේදය (visceral fat) වැඩි ප්‍රමාණයක් සමුච්චය වීමයි. මෙය insulin resistance වැඩි කරයි. ඒ නිසා සම්මත FINDRISC සීමාවන් (පුරුෂ: 94/102 cm; ස්ත්‍රී: 80/88 cm) දකුණු ආසියාතිකයන්ගේ අවදානම අවතක්සේරු කළ හැකිය.

ස්කෝරය ඉහළ නම් කළ යුත්තේ කුමක්ද?

ඉහළ ස්කෝරයක් ඔබට දියවැඩියාව ඇති බවක් නොඅදහයි — ඔබේ අවදානම් සාධක අනාගතයේ දෙවන වර්ගයේ දියවැඩියාව ඇති වීමේ වැඩි හැකියාවක් ඇති බව පෙන්නුම් කරයි. FBS හෝ HbA1c රුධිර පරීක්ෂාවකින් ඔබට දැනටමත් prediabetes හෝ දියවැඩියාව ඇතිදැයි දැනගත හැකිය. ජීවන රටාව වෙනස් කිරීම, බර අඩු කිරීම, ශාරීරික ක්‍රියාකාරකම් වැඩි කිරීම, සෞඛ්‍ය සම්පන්න ආහාර ගැනීම ද ඉතා වැදගත් වේ.

සම්බන්ධ මෙවලම්

🩸 FBS වාර්තා කියවනය 📊 HbA1c වාර්තා කියවනය ⚖️ BMI කැල්කියුලේටරය 🔧 සියලු සෞඛ්‍ය මෙවලම්

නිතර අසන ප්‍රශ්න

දෙවන වර්ගයේ දියවැඩියා අවදානම ගැන නිතර අසන ප්‍රශ්න, සිනෙත් රෝහලෙන් පිළිතුරු.

මෙම ගණකය අනාගතයේ දෙවන වර්ගයේ දියවැඩියාව ඇති වීමේ අවදානම ඇස්තමේන්තු කරයි — වයස, BMI, බඩ වට ප්‍රමාණය, ශාරීරික ක්‍රියාකාරකම, ආහාර රටාව, රුධිර පීඩන ඖෂධ, ගත කාලීන රුධිර සීනි ඉතිහාසය සහ පවුල් ඉතිහාසය භාවිතා කරමිනි. FINDRISC ශ්‍රේණිගත කිරීම් ක්‍රමය භාවිතා වේ. දියවැඩියාව රෝග විනිශ්චය කිරීම සිදු නොවේ.
නැහැ. ඉහළ ස්කෝරයක් ඔබට දැනටමත් දියවැඩියාව ඇති බව නොපෙන්වයි. ඒ නිසා අනාගතයේ ඇති වීමේ හැකියාව ඉහළ යැයි ඔබේ අවදානම් සාධක පෙන්නුම් කරයි. FBS හෝ HbA1c රුධිර පරීක්ෂාවකට ගොස් ඔබේ වාස්තවික තත්ත්වය දැනගන්න.
සෘජුව සිටගෙන, බඩ බොත්තම (navel) මට්ටමේදී, tape එක ශරීරය වටා horizontal ව තබන්න. Tape එක තද නොකරන්න — ශරීරයට සිනිඳුව ගෙලීමෙන් ගත් ප්‍රමාණය ගන්න. සාමාන්‍ය හුස්ම ගැනීමකදී මිනුම ගන්න. හුස්ම ගෙන බඩ ඇතුළට ඇද නොගන්න.
ඔබේ රුධිර සීනි ඉහළ ගිය බව කවදාහෝ වෛද්‍යවරයෙකු, හෙදියක හෝ සෞඛ්‍ය ක්‍ෂේත්‍ර ප්‍රවීණයෙකු ඔබට දැනුම් දී ඇත්නම් "ඔව්" ලෙස තෝරන්න. fasting blood sugar (FBS) ඉහළ, HbA1c ඉහළ, prediabetes රෝග විනිශ්චය හෝ ගර්භනී කාලයේ gestational diabetes ඇතුළත් වේ. දැන් සාමාන්‍ය වුවද, ගත කාලීන ඉහළ රිදීම් ඉතා වැදගත් අවදානම් සාධකයකි.
බොහෝ අවස්ථාවල ඔව් — හෝ අවම වශයෙන් සැලකිය යුතු ලෙස ප්‍රමාද කළ හැකිය. ජීවන රටාව වෙනස් කිරීම — ශරීර බර 5–10% අඩු කිරීම (අධික බර ඇත්නම්), සතියකට අවම වශයෙන් 150 ක් ශාරීරික ව්‍යායාම, vegetables බහුල ආහාර, refined carbohydrates සහ saturated fats අඩු ආහාර — මගින් ඉහළ අවදානමක් ඇති පුද්ගලයන්ගේ දියවැඩියා අවදානම 50%කට වැඩියෙන් අඩු කළ හැකිය. ඔබේ ව්‍යක්තිගත නිවාරණ සැලැස්ම ගැන ඔබේ වෛද්‍යවරයා සමඟ කතා කරන්න.
⚠️
වෛද්‍ය නිරාකරණ ප්‍රකාශය (Medical Disclaimer)
මෙම මෙවලම අධ්‍යාපනික තොරතුරු සඳහා පමණි. මෙය දියවැඩියාව තහවුරු කිරීමක් නොවේ. ව්‍යක්තිගත දියවැඩියා අවදානම් ඇගයීම සහ කළමනාකරණය සඳහා සැමවිටම ඔබේ වෛද්‍යවරයා හෝ සුදුසුකම් ලත් සෞඛ්‍ය සේවා සපයන්නෙකු හමුවන්න.